VVE en taalachterstanden

Dit kan een pedagogisch coach in de VE bereiken

Het verbeteren van de educatieve kwaliteit in de voorschoolse educatie. Dat is volgens Heleen Versteegen van bureau Sardes de belangrijkste rol van de pedagogisch beleidsmedewerker/coach. ‘Kinderen kunnen veel meer dan je denkt, ook ouders onderschatten kun kind nog weleens. Je mag best hoge verwachtingen laten zien.’
1. Deventer kindregelingen.jpg

Deventer verlaagt toegangsdrempel kinderopvang

Net als andere gemeenten, vereenvoudigt de gemeente Deventer de regelingen voor jonge kinderen.
VVE en taalachterstanden
‘Gemeenten in een spagaat door harmonisatie’

‘Gemeenten in een spagaat door harmonisatie’

Terwijl gemeenten verantwoordelijk zijn voor het bereik van kinderen met een (taal)achterstand, wordt de peuterspeelzaal door de harmonisatie met de kinderopvang bij gemeenten weggehaald. De VNG heeft veel kritiek op de harmonisatieplannen en zet dit in een brief aan de Tweede Kamer op een rij.
VVE en taalachterstanden
Nog 1800 vrijwilligers op peuterspeelzalen

Nog 1800 vrijwilligers op peuterspeelzalen

Nog even en er is geen enkel verschil meer tussen de peuterspeelzaal en het kinderdagverblijf. Maar daarvoor moeten de peuterspeelzalen wel eerst 1800 vrijwilligers vervangen voor betaalde beroepskrachten. De MOgroep raadt peuterspeelzalen aan tijdig actie te ondernemen.
Wethouder Simone Kukenheim: 'Amsterdam kijkt naar wat het beste is voor het kind. Het rijk kijkt nog steeds naar de ouders.'

Amsterdam wil dat peuters nu echt integreren

Als het aan de Amsterdamse wethouder van Onderwijs en Jeugd Simone Kukenheim ligt, kan iedere peuter in de stad binnenkort naar een peuteropvang. Of de ouders werken of dat er sprake is van een (taal)achterstand , maakt geen verschil. Een interview met Simone Kukenheim over haar ambitieuze plannen die de stad 7 miljoen euro kosten.
VVE en taalachterstanden
Hoe hoger het inkomen

Peuters uit lage inkomens minder vaak naar opvang

Peuters uit gezinnen met een laag inkomen gaan minder vaak naar de peuterspeelzaal en de kinderopvang dan peuters uit gezinnen met een midden of hoger inkomen. 40 procent van hen blijft thuis. In hoge inkomens is dit slechts 8 procent.
VVE en taalachterstanden
Nieuwe financiering kan nog later van start gaan

Nieuwe financiering kan nog later van start gaan

Minister Asscher van Sociale Zaken sluit niet uit dat de nieuwe financiering voor de kinderopvang later dan 2018 wordt ingevoerd. Dit zei hij tijdens een Algemeen Overleg over de kinderopvang in de Tweede Kamer. Er is vanuit de branche en de Tweede Kamer veel kritiek op het voorstel dat er ligt voor een nieuwe financieringsstructuur.
VVE en taalachterstanden
'We vinden het van groot belang dat het geld ten goede komt aan zowel kinderdagopvang als peuterspeelzalen zodat ouders zelf kunnen kiezen wat het beste bij hen past.'

Kabinet investeert: alle peuters naar de opvang

Minister Asscher trekt dan nu toch geld uit om kinderopvang voor alle peuters mogelijk te maken. Dit blijkt uit uitgelekte Prinsjesdag-stukken die bij RTL Nieuws terecht zijn gekomen. Het kabinet trekt hiervoor 60 miljoen euro uit.
VVE en taalachterstanden
De investering in de opvang van kinderen (inclusief vaderschapsverlof) is een voorstel van de PvdA.

Extra miljoenen voor kinderopvang steeds concreter

De plannen van het kabinet om volgend jaar 250 miljoen euro extra in de opvang van kinderen te investeren, krijgen steeds meer vorm. Op Prinsjesdag zal bekend worden of de geruchten, onder andere gepubliceerd in De Telegraaf, kloppen.
VVE en taalachterstanden
Nog altijd gaan er bijna honderdduizend kinderen naar de peuterspeelzaal in Nederland. Voor ouders met kinderen met een taalachterstand of gezinnen waar maar één ouder werkt

Wie zorgt straks voor peuters zonder toeslag?

Wat gebeurt er met peuters uit gezinnen waar één ouder werkt als het peuterspeelzaalwerk vanaf 2018 onder de Wet kinderopvang komt te vallen? Zij hebben geen recht op kinderopvangtoeslag en de drempel voor peuterspeelzaal wordt hoger

Over vve en taalachterstanden

Taalachterstanden zo vroeg mogelijk voorkomen

Voor peuters met een taalachterstand is er vroeg- en voorschoolse educatie, ook kinderen zonder achterstand komen op de kinderopvang en de peuterspeelzaal met deze educatieve programma’s in aanraking. Pedagogisch medewerkers leren om peuters al op jonge leeftijd spelenderwijs en themagericht taal bij te brengen en meteen andere ontwikkelingsgebieden aan te spreken. Gemeenten krijgen subsidie om achterstanden aan te pakken. Hier gaat veel geld in om en er is nogal eens kritiek over de efficiëntie van de huidige VVE-methodieken. In dit dossier leest u meer over deze discussie en andere VVE-gerelateerde onderwerpen.

Lees meer

Bij een onderwijsachterstand presteert een kind met bepaalde omgevingskenmerken minder goed in het onderwijs in vergelijking met een kind met eenzelfde leerpotentieel, maar zonder die kenmerken. Het onderwijsachterstandenbeleid is gericht op het verminderen en voorkomen van onderwijsachterstanden. Binnen dit beleid krijgen peuters met een risico op een onderwijsachterstand door middel van voor- en vroegschoolse educatie spelenderwijs een stimulerend en taalrijk aanbod waarmee hun ontwikkeling op het gebied van taal, rekenen, motoriek, en op sociaal-emotioneel vlak op gestructureerde en samenhangende wijze wordt gestimuleerd. Het is de bedoeling dat deze deze kinderen een betere start op de basisschool (groep 3) maken en een toekomstige onderwijsachterstand mogelijk worden voorkomen of verminderd.

Randvoorwaarden
Voorschoolse educatie wordt aangeboden in VVE-groepen op kinderopvanglocaties of peuterspeelzaallocaties en is gericht op peuters tussen 2 en 4 jaar. Gemeenten zijn verantwoordelijk voor de uitvoering van het beleid ten aanzien van VVE. De randvoorwaarden voor de kwaliteit van VVE zijn geregeld in het Besluit basisvoorwaarden kwaliteit voorschoolse educatie. De werking van dat Besluit is naar aanleiding van de cohortstudie pre-COOL geëvalueerd. Het is het eerste Nederlandse onderzoek waarin gebruik is gemaakt van een begintest en waarin peuters tussen 2 en bijna 6 jaar zijn gevolgd in hun ontwikkeling, vanaf het moment dat zij naar een voorschoolse voorziening gaan, tot op de basisschool.

Pre-COOL
Uit het pre-COOL onderzoek blijkt dat VVE eraan bijdraagt dat peuters uit de doelgroep hun achterstand grotendeels inlopen. Het onderzoek laat zien dat deelname aan VVE kan compenseren voor onvoldoende stimulatie in de thuisomgeving. Daarbij toont het onderzoek aan dat een hoge educatieve kwaliteit van de voorschoolse voorziening van belang is voor de ontwikkeling van de aandachtfunctie die een belangrijke voorspeller is voor latere schoolse vaardigheden. Ook uit internationaal onderzoek blijkt dat een hogere, met name educatieve, kwaliteit van voorschoolse voorzieningen leidt tot een betere sociale ontwikkeling, tot een grotere mate van zelfregulatie en tot beter ontwikkelde cognitieve vaardigheden.

Discussie over effectiviteit
Er is in Nederland veel discussie over de effectiviteit van VVE. Zo bleek uit een inventariserend onderzoek van hoogleraar Ruben Fukkink in 2015 dat VVE niet effectief is. Later liet hij in een eigen onderzoek zien dat VVE in combinatie met VIB wel effect sorteert. De overheid blijft onverminderd inzetten op een achterstandenbeleid met gebruikmaking van VVE. Wel worden de VVE-gelden de komende jaren op een andere manier verdeeld. De kleinere gemeentes krijgen meer en de grote gemeentes minder. Dit heeft tot veel protest van grote gemeenten geleid omdat zij inmiddels een infrastructuur hebben opgebouwd van voorscholen en VVE-klassen. Bezuinigigen betekent een gedeeltelijke afbraak van die voorzieningen.

Educatieve kwaliteit
Uit peilingen met betrekking tot de kwaliteit op Nederlandse kinderdagverblijven en peuterspeelzalen blijkt dat de pedagogische kwaliteit goed is, maar dat de educatieve kwaliteit verbetering behoeft. Zo scoorde ruim driekwart van de pedagogisch medewerkers (werkzaam op een kinderdagverblijf) een onvoldoende voor ontwikkelingsstimulering en begeleiding van interacties tussen kinderen. En ook op peuterspeelzalen waren deze educatieve vaardigheden gemiddeld genomen matig tot onvoldoende aanwezig. Ook uit een andere studie blijkt dat Nederlandse pedagogisch medewerkers wel goed in staat zijn om emotionele en gedragsondersteuning te bieden, maar moeite hebben met de educatieve ondersteuning van kinderen. Om de effecten van VVE te verhogen, zijn enkele maatregelen nodig.

Aanpassingen Besluit
De aanpassingen van het Besluit basisvoorwaarden kwaliteit voorschoolse educatie zetten in op verhoging van de kennis en vaardigheden van de beroepskracht VVE, een betere kwaliteitszorg op VVE-locaties en indirect op verbetering van het toezicht. Zo moet het taalniveau van pedagogisch medewerkers omhoog. Pm’ers die in VVE-groepen werken, moeten naar niveau 3F op de onderdelen Mondelinge Taalvaardigheid en Lezen.

Innovatiecentra VVE
Onderzoek speelt een rol in het zoeken naar factoren die de kwaliteit en effectiviteit van VVE verbeteren. Vanaf het schooljaar 2017/2018 wordt via innovatiecentra onderzoek gedaan naar (potentieel) succesvolle VVE-interventies in de praktijk. Uitbreiding van het aantal uren VVE wordt bijvoorbeeld gezien als een manier om de effectiviteit van VVE te vergroten. Maar deze maatregel is kostbaar en de effectiviteit ervan hangt naar verwachting mede af van de kwaliteit van het aanbod. Binnen de innovatiecentra kan onderzocht worden in hoeverre, op welke manieren en in welke omstandigheden het aantal uren VVE van invloed is op de effectiviteit ervan. Deze innovatiecentra spelen ook een rol bij het delen van wetenschappelijke kennis en goede voorbeelden, zo is te lezen in de toelichting op het Besluit basisvoorwaarden kwaliteit voorschoolse educatie.

Uitgelicht congres

Jaarcongres Management Kinderopvang 2021