Groene kinderopvang

Groene kinderopvang
FONK natuureducatie

FONK: ‘Natuur is dé plek voor een kind om te groeien’

De natuur als dé leeromgeving waarin kinderen en jongeren zich optimaal kunnen ontwikkelen: dat is de gedachte achter het nieuwe natuureducatieprogramma FONK. Een school in Brabant heeft het programma als proef in gebruik genomen, maar de bedoeling is dat FONK voor alle basisscholen en kinderdagverblijven beschikbaar wordt.
gastouders-aan-de-slag-met-gezonde-gastouderopvang

Gastouders aan de slag met Gezonde Gastouderopvang

Gastouders van ViaViela kunnen een nieuw educatief programma volgen: Gezonde Gastouderopvang, dat is gebaseerd op het programma Gezonde Kinderopvang. De gastouders gaan aan de slag met thema’s als voeding, bewegen en groene opvang.

‘Ik wil laten zien dat het kan, een groene gastouderopvang’

In Nederland hebben slechts vijf gastouders het Kwaliteitsmerk Groene Kinderopvang ontvangen. ‘Juist buiten valt zoveel te leren’, zegt gastouder Harma Vos. Sinds een maand is ook haar Gastouderopvang ’t Vosje een erkende Groene Kinderopvang. En daar is ze trots op. ‘Ik wil gastouders laten zien dat het kan, een groene gastouderopvang.’

Muzikale Dag van de Groene Kinderopvang 2020

De kinderopvang groener én de Groene Kinderopvang beter zichtbaar maken: dat is het doel van de Dag van de Groene Kinderopvang, die dit jaar plaatsvindt op dinsdag 19 mei. Het thema is: 'Natuur, daar zit muziek in!'

Hoe zaadjes ontkiemen

Met de handjes in de aarde wroeten, zaadjes in de grond stoppen, zien hoe ze ontkiemen en wachten tot groenten de juiste kleur en grootte hebben om ze te oogsten. Van een moestuin kunnen kinderen veel leren. Ze gaan er zelfs beter van eten als ze weten hoe groente groeit. Moestuinieren op de kinderopvang hoeft helemaal niet ingewikkeld te zijn. In deze serie van vijf afleveringen geven we praktische tips voor eenvoudig moestuinieren.

Over groene kinderopvang

Omdat slecht weer niet bestaat

Met de huidige ontwikkeling van games, tablets, ongezonde voeding en een toename van overgewicht voelt de kinderopvang een grote verantwoordelijkheid kinderen weer in contact te brengen met de natuur. Dit slaat aan. Kinderopvanglocaties bieden de meest uitdagende speelplekken en activiteiten, ook voor de kleintjes.

Lees meer

De focus op natuur en groen is er niet voor niets. Pedagogisch medewerkers merken dat kinderen minder ruzie maken in een groene omgeving en dat ze gevarieerder en geconcentreerder spelen. Met natuurbeleving onderscheidt een organisatie of locatie zich van andere aanbieders.

Groen Cement is de verbindende factor tussen vele initiatieven en organisaties die zich met groene kinderopvang bezig houden. Groen Cement heeft samen met Tijdschrift Kinderopvang 2014 uitgeroepen tot Jaar van de Groene kinderopvang. In dit jaar zijn vele initiatieven ontplooid.  Tijdens de slotbijeenkomst Jaar van de Groene Kinderopvang is het themajaar officieel afgesloten met het aanbieden van het Groene Manifest. Hiermee  hopen de initiatiefnemers dat de aandacht voor groene kinderopvang blijvend is.

Groene manifest

Ruim 1400 mensen ondertekenden in een paar weken het Groene Manifest dat tijdens de slotbijeenkomst aan Tweede Kamerlid Mona Keijzer (CDA), Lex Staal van de Brancheorganisatie, Marjet Winsemius van Voor Werkende Ouders en Gjalt Jellesma van BOinK werd aangeboden. Met het manifest worden de kinderopvangbranche, politici, toezichthouders, ouders en natuurorganisaties opgeroepen te blijven investeren in groene kinderopvang.

Natuurbeleving

‘Wie op jonge leeftijd in contact is met de natuur, zal er later ook goed voor willen zorgen en sneller kiezen voor een duurzamere leefstijl en gezonder voedingspatroon. Natuurbeleving kan dus bijdragen aan oplossingen voor duurzaamheids- en milieuproblemen. De kinderen van nu zijn immers de beslissers van de toekomst’, schrijven de initiatiefnemers in het manifest. In werkelijkheid zorgen verstedelijking en een overmaat van prikkels ervoor dat kinderen steeds verder van de natuur af komen te staan.

Beroepsonderwijs

Het manifest vraagt de politiek bijvoorbeeld om bestaande regelingen voor groene buitenruimtes en schoolpleinen te verruimen. De Brancheorganisatie wordt gevraagd om de ontwikkeling van groene kinderopvang meer te ondersteunen en het beroepsonderwijs wordt gevraagd om leerlijnen rondom kind en natuur in het lesprogramma op te nemen. Het advies aan ouders is om simpelweg vaker met hun kinderen de natuur op te zoeken.

Dag van de groene kinderopvang

Om de vaart er in te houden is daarna de derde dinsdag in mei uitgeroepen tot Dag van de Groene kinderopvang. Kinderopvangorganisaties worden dan opgeroepen om op die dag groene buitenactiviteiten te ontplooien. Meer hierover is te lezen op www.dagvandegroenekinderopvang.nl

Groene kwaliteitsmerk

Kindercentra die kiezen voor natuur en natuurbeleving kunnen in aanmerking komen voor het Kwaliteitsmerk Groene Kinderopvang van Groen Cement. Groen Cement heeft een checklist ontwikkeld waar kenmerken op staan die allen in het teken staan van natuurbeleving voor kinderen binnen de kinderopvang. Natuurlijk moet een locatie wel echt de keuze maken om de groene stap te nemen, maar het kwaliteitsmerk behalen is in principe voor alle  kinderopvanglocaties haalbaar. Groen Cement geeft het kwaliteitsmerk alleen aan  bezochte locaties. Het kwaliteitsmerk is enkel van toepassing op de gecontroleerde locatie, niet voor de hele organisatie. Een organisatie kan het kwaliteitsmerk alleen behalen wanneer alle locaties het kwaliteitsmerk hebben.

Duurzaamheid

Duurzaamheid kan ook een onderdeel zijn van groene kinderopvang. Zonnepanelen, dubbel geïsoleerd glas, luiers inzamelen: van alle mogelijkheden om duurzaam te werken, worden er in de kinderopvang nog maar weinig toegepast. En dat is jammer, want er valt met soms simpele middelen veel te besparen. Ook in financieel opzicht. In de kinderopvang blijft het in de praktijk vaak bij groene maatregelen die het goed doen als marketinginstrument, zoals de aanleg van natuurtuinen en biologisch eten. Ook luiers recyclen en afvalscheiding worden gesignaleerd. Duurzame energieopwekking en andere minder zichtbare ingrepen zijn aanzienlijk minder populair. Logisch, omdat het soms om flinke investeringen kan gaan.

Geld besparen

Judith de Jonge Baas, bestuurssecretaris van Waarborgfonds & Kenniscentrum Ruimte-OK, ziet dat het onderwerp duurzaamheid nog te weinig leeft in de sector. Dat is overal in Nederland een probleem, maar in de kinderopvang hadden ondernemers de afgelopen jaren bovendien iets anders aan hun hoofd. Maar, zegt De Jonge Baas: ‘vergeet niet dat een duurzame bedrijfsvoering ook een manier is om geld te besparen. ‘Als je financiële voordelen hebt, kun je ook je prijzen verlagen; dat vinden ouders óók leuk. Denk aan ledverlichting, een investering die je binnen vijf jaar terugverdient.’ Een andere bekende quick win is gedragsverbetering: deuren en ramen sluiten, het licht uitdoen, zuinig printen. Ook aantrekkelijk zijn de zonnepanelen, met een terugverdientijd van circa acht jaar. Verschillende subsidies en aftrekposten kunnen helpen de drempel te verlagen; vooral als er sprake is van aanschaf van duurzame apparatuur en eigen energieopwekking. Gemeenten en provincies hebben allemaal zo hun eigen regelingen.