Laat de kinderopvang eens een paar jaar met rust’

Welke lessen kan de sector trekken uit het SCP-rappport ‘Kijk op kinderopvang’? Volgens Felix Rottenberg van de Brancheorganisatie Kinderopvang moet de branche aan de slag met de perceptie van veel ouders dat kinderopvang duur zou zijn. Gjalt Jellesma van BOinK heeft vooral een boodschap aan de overheid: laat de sector nu eens een paar jaar met rust.

Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Fotolia

Het Sociaal Cultureel Planbureau geeft met het onderzoek Kijk op kinderopvang een kijkje in wat ouders nu echt denken van kinderopvang. Hiervoor werden 1800 ouders van baby’s en kleuters gevraagd naar hun ervaring en afwegingen met kinderopvang. Ouders  vinden kinderopvang aantrekkelijk wanneer de kwaliteit, betaalbaarheid en toegankelijkheid goed is. Ouders die nog niet gebruikmaken van kinderopvang overwegen dit wel te doen als deze drie punten verbeteren. Deze groep niet-klanten heeft duidelijk een negatiever beeld bij kinderopvang dan de ouders die hun kinderen wel naar de kinderopvang brengen.

Spiegel

Felix Rottenberg, voorzitter van de Brancheorganisatie Kinderopvang, vindt dat de sector zich allereerst mag verheugen dat een gerenommeerd instituut als het Sociaal Cultureel Planbureau onderzoek doet naar de kinderopvang. ‘Ze houden ons een spiegel voor’, zegt hij op BNR Nieuwsradio. Voor Rottenberg is één van de belangrijke conclusies uit het rapport dat gezinnen met lagere inkomens en kwetsbare gezinnen de kinderopvang minder toegankelijk vinden. ‘Dat terwijl dat juist een groep is die wij willen bereiken.’

Tarieven kinderopvang

Dat juist deze groep vindt dat kinderopvang duur is, is opvallend omdat voor de laagste inkomens kinderopvang slechts 65 cent per uur is. Kinderopvangorganisaties berekenen uurtarieven van rond de 7 euro per uur. ‘Daar zit alles bij in’, legt Rottenberg op de radio uit. ‘Luiers, eten en drinken, de kosten voor de professional op de groep. Houd je kinderen thuis met een vaste oppas, dan ben je al snel 15 euro per uur kwijt.’ Het valt hem verder op dat als ouders eenmaal gekozen hebben voor kinderopvang, ze dit veel meer waarderen dan toen ze nog geen klant waren.

Deuren openzetten

Hoe krijg je ouders overtuigd van de rekensom dat kinderopvang eigenlijk helemaal niet duur is? Volgens Rottenberg moeten kinderopvangorganisaties daarmee aan de slag. ‘Het wegnemen van de perceptie dat kinderopvang duur is, kunnen we doen door onze deuren te openen voor de groep ouders die binnenkort ouder wordt of net geworden is. We moeten laten zien wat we allemaal voor ouders en kinderen doen. Want als er één ding uit dit rapport blijkt, is het wel dat als ouders hun kind eenmaal op de opvang hebben, alle bezwaren wegvallen.’

Kinderopvang duur?

Gjalt Jellesma van belangenvereniging voor ouders BOinK begrijpt wel dat ouders kinderopvang duur vinden. ‘Kinderopvang is naast hun huis vaak de grootste kostenpost’, zegt hij in dagblad Trouw. Daarbij speelt mee dat kinderopvang in de ons omringende landen vaak veel goedkoper is. Het belangrijkste is volgens Jellesma dat ouders van de kwaliteit van de kinderopvang op aan kunnen. Met de nieuwe IKK-maatregelen wordt daar in de sector hard aan gewerkt. De kanttekening hierbij is echter dat door alle kwaliteitsinvesteringen de uurtarieven volgend jaar waarschijnlijk gaan stijgen. Hij betwijfelt daarom of de kinderopvang voor alle ouders volgend jaar goedkoper wordt.

Stop de jojo

De extra investering van de afgelopen kabinet en ook het huidige kabinet noemt Jellesma op BNR Nieuwsradio ‘gezichtsbedrog’. ‘Als je kijkt naar het bedrag dat er beschikbaar was voor de crisis, zijn we nu pas terug bij af. Tot nu toe heeft de overheid alleen de bezuinigingen van een paar jaar geleden ongedaan gemaakt. De kinderopvang krabbelt pas net op uit een enorme crisis na de bezuinigingen. Dat de vraag naar kinderopvang nu zo snel toeneemt, is een ongelukkige timing.’ De belangrijkste conclusie die Jellesma trekt voor de kinderopvang is dat de sector nu vooral gebaat is bij rust. ‘Blijf nu eens van die kinderopvang af, stop met het jojobeleid en zorg voor stabiliteit in de financiering’, is zijn advies aan het kabinet.

Overheid onbetrouwbaar

De FNV reageert in vergelijkbare bewoordingen op het rapport. Zakaria Boufangacha, dagelijks bestuur FNV: ‘Het is te verwachten dat veel ouders vinden dat de kinderopvang niet betaalbaar is. De overheid is de laatste jaren niet betrouwbaar geweest in hun beleid door de ene keer te investeren en vervolgens weer fors te bezuinigen.’ Ook de FNV roept het kabinet op te stoppen met het jojo-beleid. Maar er zijn meer knoppen waaraan de overheid kan draaien, vindt Boufangacha. ‘Om de combinatie van arbeid en zorg te verbeteren, moet de regering dit bekijken in samenhang met betaald ouderschapsverlof, de schooltijden en zeggenschap over werktijden.’

Drempel

Ook BMK-voorzitter Sharon Gesthuizen doet een oproep aan het kabinet. ‘Als mensen minder werken of als zij veel moeite hebben om de zorg voor hun kinderen goed te organiseren, dan kun je niet achterover leunen. Dus toegankelijkheid en betaalbaarheid moeten dan scherp worden beoordeeld. Kan iedereen wel meedoen? Is de drempel niet te hoog? Wij denken als BMK dat het beter kan.’ Daarmee doelt de Branchevereniging Maatschappelijke Kinderopvang op het invoeren van een basisrecht kinderopvang.

Toegankelijkheid verbeteren

Een zorgelijk punt die de FNV in haar reactie aanstipt, is de huidige toegankelijkheid. ‘De opvangmogelijkheden voor kinderen waarvan de ouders in onregelmatige diensten werken, zijn er te weinig. Een deel van de krapte op de arbeidsmarkt zou kunnen worden opgelost als meer mensen meer uren zouden kunnen werken. Een toegankelijkere kinderopvang is één van de factoren die daarbij helpt’, vervolgt Boufangacha.

Gastouderopvang flexibel

Jellesma (BOinK) vindt dat de gastouderopvang bij uitstek de kinderopvangvorm is om op de flexibele vraag van ouders in te spelen. ‘Maar de gastouderopvang heeft de kwaliteitsslag gemist’, zegt hij tegen BNR. ‘Men vond het blijkbaar niet nodig om gastouderopvang mee te nemen in de IKK-wetgeving. De sector is daarom zelf begonnen om een kwaliteitsslag te maken. Speciale thema-avonden voor gastouders zijn overboekt, dus de belangstelling om te professionaliseren is er zeker.’

Werk-privébalans

Het goede nieuws uit het rapport volgens de FNV en brancheorganisatie, is dat ouders die kiezen voor kinderopvang een betere werk-privébalans ervaren. Rottenberg vindt dat het SCP met dit onderzoek aantoont dat er nu te weinig aandacht is in Nederland voor de rol van kinderopvang voor de potentiële baten voor de werk-privé balans. ‘De nadruk ligt te sterk op arbeidsparticipatie van ouders. Eén van de eindconclusies is dat als ouders eenmaal besloten hebben hun kind naar de opvang te brengen, vanaf dat moment kosten, toegankelijkheid en kwaliteit niet meer meewegen in hun waardering van kinderopvang.’

 

Download het rapport ‘Kijk op kinderopvang’ hier

Wat staat er precies in het SCP-rapport? Hoeveel ouders deden eraan mee? En welke conclusies trekken de SCP-onderzoekers? Lees meer in dit artikel

Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.