Nieuw lectoraat over opvoeden in de 21e eeuw

De tijd dat opvoeden vooral een interne aangelegenheid was van het gezin, is voorbij. Opvoeden wordt steeds meer een maatschappelijke opdracht. In dit veld gaat Fontys Hogeschool Pedagogiek de komende jaren onderzoek doen met het nieuwe lectoraat ‘Opvoeden voor de toekomst’.

Artikel bewaren

Je hebt een account nodig om artikelen in je profiel op te slaan

Login of Maak een account aan
Lector.jpg
De samenleving wordt alsmaar ‘vloeibaarder’: zekerheden

Maike Kooijmans is benoemd als lector voor dit lectoraat. Ze denkt dat er ontzettend veel vraagstukken zijn die beantwoord moeten worden als het gaat om opvoeden in de 21e eeuw. Ze zal per 1 mei beginnen en krijgt hiervoor acht jaar de tijd. Haar eerste taak is om een kenniskring op te bouwen van docent-onderzoekers, studenten en jeugdprofessionals.

Vloeibare samenleving

De lectoraatsopdracht is gebaseerd op de visie dat de samenleving alsmaar ‘vloeibaarder’ wordt: zekerheden, vaste normen en waarden en langdurige verbintenissen lijken weg te vallen. Dit heeft invloed op relaties, gezinsvormen, beschikbaarheid van werk, de diversiteit in de samenleving, arbeid en privéleven. In allerlei opzichten levert die ‘vloeibare modernisering’ kansen, maar ook grote onzekerheden. Kooijmans: ‘Ouders van nu staan voor andere uitdagingen dan ouders van vroeger. Denk bijvoorbeeld aan media-opvoeding en omgaan met internet. Maar ook dat steeds meer kinderen opgroeien in een niet standaard gezinsvorm. Dit zijn geen individuele, maar collectieve opvoedingskwesties.’

Kinderopvang als partner

Voor het lectoraat dat de werktitel ‘Opvoeden voor de toekomst’ heeft, gaat Kooijmans leiding geven aan onderzoek naar opvoedingswaarden en dilemma’s waarvoor ouders en professionele opvoeders zich in de huidige samenleving gesteld zien. De kinderopvang wordt daarin een belangrijke partner. ‘Er ligt een zwaar accent op preventie van problemen. Hoe meer je kunt afvangen op jonge leeftijd, hoe meer kansen er voor kinderen zijn. Daarvoor moet je bij de kinderopvang en het peuterspeelzaalwerk zijn.’ Belangrijke thema’s zijn wat Kooijmans betreft integratie van kinderen en meer focus op vrij spel in plaats van competenties en prestaties van kinderen.

Opvoedingsverlegenheid

‘Pedagogisch medewerkers zullen, net als leerkrachten en professionals in het welzijn en de jeugdzorg herkennen dat de opvoedingsverlegenheid van ouders toeneemt. Er wordt een groter beroep gedaan op hun kennis, aldus Kooijmans. ‘Maar opvoeden is meer dan ooit maatwerk en het advies dat voor de ene ouder geldt, kan voor de andere ouders juist averechts werken.’ Zij vindt dat van professionals daarom niet mag worden verwacht dat zij overal een antwoord op hebben. Daarom heeft zij veel vertrouwen in een democratische opvoeding, in samenspraak met ouders én (professionele) opvoeders rond een kind.

Maike Kooijmans is ruim 25 jaar werkzaam in Hogere Sociale Studies, waarvan de laatste 15 jaar bij Avans Hogeschool in Den Bosch. Een rode draad in haar loopbaan is het werken met kwetsbare jongeren. Op dit moment is zij waarnemend lector Jeugd, Gezin en Samenleving in het Expertisecentrum Caring Society van Avans Hogeschool.


Geef je reactie

Om te kunnen reageren moet je ingelogd zijn. Heb je nog geen account, maak dan hieronder een account aan. Lees ook de spelregels.