IKC

Column – Niet gehinderd door enige kennis

Wat me altijd weer opvalt en inmiddels eigenlijk ook behoorlijk irriteert, is de gebrekkige kennis over de staat van de kinderopvang in grote delen van 'spraakmakend' Nederland. Een paar weken geleden bezocht ik op zondagmiddag een discussie in De Balie in Amsterdam met als onderwerp 'Hoe goede kinderopvang kiezen?'.

Optimale kindplanning

De wachtlijsten nemen toe, en de vraag op piekdagen gaat bijna overal omhoog. Intussen wordt het plaatsen van een baby vanwege de nieuwe beroepskracht- kindratio relatief duurder, en komt de capaciteit van de babygroepen daardoor meer onder druk te staan. Is het tijd om zakelijker om te gaan met vraag en aanbod?

‘Ons geheim: de betrokkenheid van iedereen’

Kinderdagverzorging De Kasteeltuin in de Rotterdamse wijk Spangen viert dit jaar haar vijfde verjaardag. Het kindercentrum heeft een enorme tuin, is gevestigd in een fraaie, authentieke kleuterschool en heeft een lange geschiedenis als kleinschalige kinderopvang. Het verschil wordt echter vooral gemaakt door de mensen, vindt manager Marlies de Jong (56). 'We zijn bijzonder door de betrokkenheid van betaalde en vrijwillige medewerkers.'
IKC

‘Zie kinderopvang primair als plek waar kinderen zich ontwikkelen’

Zie de kinderopvang niet als oplossing voor problemen op de arbeidsmarkt, maar primair als ontwikkelingsinstrument voor kinderen. Daar waren panel en publiek het grondig over eens tijdens de vijfde themadiscussie die de PO-Raad en Branchevereniging Maatschappelijke Kinderopvang in juni van dit jaar organiseerden. 

Column – Fake news alert!

Wanneer er al te jubelende verhalen verschijnen is het altijd goed om even nuchter naar de achterliggende cijfers te kijken. Op 27 maart verscheen een artikel in het AD naar aanleiding van het onderzoek 'Samenwerking in beeld 2019' (Oberon) in opdracht van Het Kinderopvangfonds. In de aanhef stond dat een kwart van de basisscholen is samengesmolten met een kinderdagverblijf.

Vijf vrije vragen aan: Tim Emmerik

Tim Emmerik (34) ontdekte op zijn vijftiende als jeugdvoetbaltrainer al het plezier van werken met kinderen. 'Als jij enthousiast bent, gaan kinderen automatisch mee.' Met de CIOS-sportopleiding op zak ging hij aan de slag als bso-coördinator bij Stichting Kinder- opvang Langedijk, een organisatie met 20 locaties en 49 groepen in Noord-Holland.
IKC

Doelgroeppeuters zijn ook goed af in IKC’s

Bij de harmonisatie van de kinderopvang en de vorming van IKC's was men bang dat de verworvenheden van het peuterspeelzaalwerk en de bijdrage van peuterspeelzalen aan de bestrijding van onderwijsachterstanden, verloren zouden gaan. Maar die vrees blijkt ongegrond.

Nieuwe trend: de peuter-kleutergroep

De grenzen tussen kinderopvang en onderwijs vervagen en er is een nieuwe leeftijdsgroep gedefinieerd: 3 tot 6 jaar. Extra uit- daging voor 3-jarigen en net dat beetje veiligheid voor kleuters. Diverse kindercentra zijn recent peuter-kleutergroepen begonnen met als resultaat een haast ongemerkte overgang van kinder- opvang naar school. Peuter-kleutergroep, een nieuwe trend?
IKC

Hoe beïnvloedt leiderschapsgedrag het succes van een IKC?

Waarom is het ene kindcentrum succesvoller dan het andere? Heeft het te maken met de stijl van leidinggeven? Of spelen andere HRM-factoren, zoals de opleiding van medewerkers, een rol? Naar deze en andere vragen gaat Rachel Verheijen, onderzoeksdocent aan de Fontys Hogeschool, onderzoek doen.

Column – Tijd om door te pakken

Op 22 november werd het rapport van de taskforce Samenwerking onderwijs en kinderopvang besproken. Gjalt Jellesma beschouwt de uitkomsten.

Over ikc

Integrale kindcentra: de toekomst?

Overal in het land werken kinderopvangorganisaties samen met onderwijsinstellingen in Integrale Kindcentra (IKC’s). In deze voorzieningen is sprake van vergaande samenwerking tussen opvang en onderwijs, soms onder één pedagogische visie en/of bestuur. Op andere plekken functioneren kindvoorzieningen nog apart, maar is er bijvoorbeeld wel sprake van een warme overdracht van de bso naar school en andersom. Een blauwdruk voor het IKC bestaat er eigenlijk niet.

Lees meer

De ontwikkeling van brede scholen in Nederland dateert al van een flink aantal jaren geleden. Relatief nieuwer is het project Kindcentra 2020, een initatief van het Kinderopvangfonds. Een kopgroep van bestuurders uit het primair onderwijs (het Pettelaar Overleg), de kopgroep kinderopvang, de kopgroep Wethouders voor kindcentra en Het Kinderopvangfonds hebben de handen ineengeslagen en trekken samen op in dit project. Deze vier partijen hebben een gezamenlijke visie geformuleerd op de toekomst van kindvoorzieningen voor kinderen van nul tot en met twaalf jaar. Die visie luidt als volgt:

“Vanuit het belang van een optimale ontwikkeling van kinderen – de burger van de toekomst – streven partijen naar integrale voorzieningen voor alle kinderen (en hun ouders) van nul tot en met twaalf jaar: Kindcentra 2020. In dit Kindcentrum wordt gewerkt volgens één pedagogische en educatieve visie. Kinderen worden in staat gesteld om hun talenten optimaal te ontwikkelen; doorlopende ontwikkelingslijnen, dagarrangementen en kindnabije zorg zijn inherent aan deze voorziening. Organisaties uit kinderopvang, peuterspeelzalen en onderwijs kunnen, op gelijkwaardige basis, opgaan in deze Kindcentra 2020 en één nieuwe organisatie vormen. Kindcentra 2020 zijn ‘communities’, waar intensief wordt samengewerkt met zor g en welzijn. Pedagogische professionals in deze Kindcentra 2020 werken vanuit het belang van de kinderen, met kennis vanuit verschillende disciplines.”

Gijs van Rozendaal, voorzitter Kindcentra 2020, vindt dat de wijze waarop Nederland onderwijs en kinderopvang heeft ingericht anders moet: ‘Ouders willen in toenemende mate de mogelijkheid hebben om te kiezen voor een kindcentrum. Kinderen hebben recht op een optimale ontwikkeling. Daarom willen we dat integrale voorzieningen voor alle kinderen van nul tot en met twaalf jaar mogelijk worden.’ Het project Kindcentra 2020 heeft inmiddels een groot draagvlak gekregen onder werknemersorganisaties, ouderorganisaties, werkgeverorganisaties en politieke partijen.

Belemmerende regels

Steeds meer scholen en kinderopvangorganisaties zien het Integrale Kindcentrum (IKC) als een belangrijk middel om kinderen goed te laten ontwikkelen en kansengelijkheid te bevorderen. Maar door belemmerende regels wordt de oprichting van nieuwe IKC’s vertraagd. De oprichting van IKC’s gaat trager dan scholen en kinderopvangorganisaties zouden willen. Wet- en regelgeving staan in de weg, blijkt uit een peiling van de PO-Raad onder 263 schoolbesturen. Zo mag personeel dat voor de afdeling opvang werkt niet zomaar ook voor de school worden ingezet en moet hetzelfde gebouw aan tegenstrijdige eisen voldoen. Enkele opvallende resultaten uit de peiling: 78% van de schoolbesturen staat zeer positief tegenover de ontwikkeling dat veel po-scholen zich verder ontwikkelen naar IKC; de meest genoemde reden om NIET voor een IKC te kiezen (47%) is dat de wet en regelgeving niet stimulerend werkt en 71% vindt dat bestaande wet- en regelgeving het onmogelijk maakt om volledig in één organisatie op te gaan;

Ouders enthouisast

40% van de ouders met een kind op een reguliere basisschool of kinderdagverblijf, zou hun kind naar een kindcentrum laten gaan als er één in de buurt zou zijn. Dat blijkt uit het onderzoek Ouders over kindcentra, in opdracht van Kindcentra 2020. De gezamenlijke aanpak spreekt ouders aan, en daarmee de aandacht voor de brede ontwikkeling van hun kind, en omdat er professionals met verschillende deskundigheden samenwerken. De belangrijkste motieven voor ouders om hun kind naar een kindcentrum te brengen zijn: ‘Halen en brengen wordt eenvoudiger met alles op een plek’ en ‘Een goede band met professionals’. Ook hechten ouders veel belang aan een veilige en vertrouwde omgeving. Het onderzoek werd uitgevoerd door Oberon onder 999 ouders.

Breder aanbod

De ouders die voor het eerst kennismaken met een kindcentrum vinden het belangrijk dat een kindcentrum een breder aanbod van educatieve, sportieve, culturele en creatieve activiteiten verzorgt. Zij willen dat hun kind meer wordt uitgedaagd om talenten en interesses te ontwikkelen. 40 procent van hen zou overstappen naar een kindcentrum als dit in de buurt is, 45 procent weer het (nog) niet.

Taskforce pleit voor betere aansluiting

In 2016 is De Taskforce Onderwijs-Kinderopvang ingesteld en deze heeft inmiddels zijn advies aangeboden aan demissionair minister Asscher en staatssecretaris Dekker. Er moet een einde komen aan de kloof tussen kinderopvang en basisschool. Samenwerking tussen de verschillende ‘kindvoorzieningen’ moet veel gemakkelijker worden. Dat kan bijvoorbeeld door geïntegreerde Integrale Kindcentra op te zetten. Kinderen uit lagere sociaaleconomische milieus zijn daarmee het meest gediend. Op deze manier gaan we concreet en praktisch de maatschappelijke tweedeling te lijf. Dat schrijft de Taskforce Samenwerking Onderwijs en Kinderopvang in zijn advies ‘Tijd om door te pakken’.

De Taskforce roept niet alleen het kabinet op om in actie komen; gemeenten kunnen de samenwerking faciliteren en daarin de regie pakken vanuit hun verantwoordelijkheid voor welzijn en jeugd. En scholen, peuterspeelzalen en kinderopvang zijn zelf aan zet om een visie te formuleren op wat zij gezamenlijk willen bijdragen aan de ontwikkeling van de kinderen in hun wijk of buurt.

Uitgelicht congres

Topsprekers in de Kinderopvang